456 млрд. теңге
Шаруашылық жүргізуші субъектілердің қоршаған ортаны қорғауға бағытталған шығындары 2023 жылғы 610 млрд. теңгеге қарағанда 2024 жылы 456 млрд. теңгені құрады.
95.9%
Табиғат қорғау шығындарының едәуір үлесін (95,9%) өнеркәсіп кәсіпорындары жүзеге асырады.
Қоршаған ортаны қорғау шығындарының динамикасы
Павлодар (16,3%), Атырау (14,5%), Ақтөбе (13,9%) облыстары табиғат қорғау қызметіне 204,1 млрд теңге бағыттады, бұл қоршаған ортаны қорғауға жұмсалған шығындардың жалпы көлемінің 44,7% - құрады
Өңірлер бойынша қоршаған ортаны қорғауға арналған шығындар
мың теңге
|
2022 |
2023 |
2024 |
| Қазақстан Республикасы |
444 514 269 |
610 285 222 |
456 106 008 |
| Абай |
5 804 267 |
6 962 550 |
7 189 122 |
| Ақмола |
19 313 971 |
127 715 648 |
8 787 958 |
| Ақтөбе |
44 987 100 |
51 289 862 |
63 518 667 |
| Алматы |
2 096 057 |
2 876 627 |
2 440 135 |
| Атырау |
100 859 822 |
89 151 170 |
66 300 767 |
| Батыс Қазақстан |
9 678 433 |
15 116 668 |
32 488 426 |
| Жамбыл |
26 993 650 |
50 254 606 |
12 753 735 |
| Жетісу |
993 228 |
1 557 099 |
1 260 776 |
| Қарағанды |
45 973 744 |
41 843 002 |
56 362 628 |
| Қостанай |
22 624 807 |
43 035 888 |
22 461 716 |
| Қызылорда |
3 889 222 |
4 635 305 |
5 406 460 |
| Маңғыстау |
13 734 770 |
7 165 260 |
8 012 890 |
| Павлодар |
37 326 905 |
59 495 022 |
74 237 212 |
| Солтүстік Қазақстан |
11 771 800 |
7 193 159 |
6 932 511 |
| Түркістан |
8 544 944 |
18 334 526 |
3 700 689 |
| Ұлытау |
12 860 844 |
15 042 930 |
2 921 593 |
| Шығыс Қазақстан |
33 451 971 |
38 832 365 |
54 698 869 |
| Астана қаласы |
16 852 108 |
7 321 551 |
2 770 510 |
| Алматы қаласы |
7 519 421 |
12 505 140 |
11 259 381 |
| Шымкент қаласы |
19 237 205 |
9 956 844 |
12 601 963 |
2024 жылғы өңірлер бойынша қоршаған ортаны қорғауға салынған ағымдағы шығындар
мың теңге
|
Ағымдағы шығындар |
Қоршаған ортаны қорғауға жұмсалған материалдық шығындар |
Қоршаған ортаны қорғау бойынша еңбекақы төлеуге және әлеуметтік мұқтаждықтарға аударылған аударымдарға жұмсалған шығындар |
Табиғатты қорғау қызметтерін көрсеткені үшін басқа кәсіпорындарға (ұйымдарға) төленгені |
| Қазақстан Республикасы |
347 853 239 |
130 279 315 |
65 685 432 |
144 720 129 |
| Абай |
6 514 411 |
654 909 |
2 807 671 |
3 041 041 |
| Ақмола |
7 506 458 |
1 298 845 |
1 338 434 |
4 845 144 |
| Ақтөбе |
40 204 595 |
23 574 808 |
5 965 019 |
10 664 768 |
| Алматы |
2 420 261 |
297 070 |
511 084 |
1 592 218 |
| Атырау |
58 112 772 |
7 925 966 |
7 712 851 |
37 844 892 |
| Батыс Қазақстан |
17 064 931 |
45 375 |
189 784 |
16 828 321 |
| Жамбыл |
10 496 219 |
4 346 430 |
2 076 786 |
4 072 430 |
| Жетісу |
1 259 613 |
492 571 |
495 189 |
271 414 |
| Қарағанды |
39 430 327 |
13 756 428 |
10 211 028 |
14 903 437 |
| Қостанай |
22 461 716 |
9 756 109 |
7 061 395 |
5 608 001 |
| Қызылорда |
5 129 781 |
187 031 |
819 851 |
4 116 910 |
| Маңғыстау |
7 633 053 |
830 802 |
1 745 900 |
5 050 736 |
| Павлодар |
50 716 103 |
27 879 476 |
9 237 206 |
12 362 149 |
| Солтүстік Қазақстан |
5 827 451 |
2 056 203 |
1 392 365 |
2 378 882 |
| Түркістан |
3 344 787 |
225 261 |
305 570 |
2 813 693 |
| Ұлытау |
2 919 916 |
297 150 |
529 160 |
2 092 687 |
| Шығыс Қазақстан |
46 306 215 |
30 682 840 |
6 925 194 |
8 064 436 |
| Астана қаласы |
2 770 510 |
819 570 |
218 792 |
1 730 312 |
| Алматы қаласы |
10 005 846 |
3 225 256 |
3 117 554 |
3 662 240 |
| Шымкент қаласы |
7 728 274 |
1 927 215 |
3 024 599 |
2 776 418 |
Табиғатты қорғау қызметінің түрлері бойынша қоршаған ортаны қорғауға салынған шығындар
Табиғатты қорғау қызметінің түрлері бойынша жалпы шығындардың құрылымы келесідей қалыптасты: атмосфералық ауаны қорғау және климаттың өзгеру проблемалары – 33,7%, қалдықтармен жұмыс жасау – 32,2%, ақаба суларды тазарту – 18,3%.
Табиғат қорғау қызметінің түрлері бойынша қоршаған ортаны қорғауға салынған шығындардың динамикасы
мың тенге
|
2022 |
2023 |
2024 |
| Барлығы |
444 514 269 |
610 285 222 |
456 106 008 |
| атмосфералық ауаны қорғау және климаттың өзгеру проблемалары |
127 995 826 |
122 068 658 |
153 604 916 |
| одан: |
|
|
|
| парниктік газдардың эмиссиясын азайту |
2 024 375 |
3 234 119 |
5 641 511 |
| ақаба суларды тазарту |
113 096 310 |
115 266 558 |
83 299 392 |
| қалдықтармен жұмыс жасау |
107 096 519 |
131 880 528 |
146 873 333 |
| топырақты, жерасты және жерүсті суларын қорғау мен оңалту |
23 695 591 |
15 948 797 |
12 571 630 |
| шу және вибрациялық әсер етуді азайту |
163 944 |
174 250 |
77 303 |
| биоәртүрлілік және ландшафттарды сақтау |
3 307 758 |
2 599 208 |
3 272 484 |
| радиациялық қауіпсіздік |
880 252 |
879 505 |
1 091 097 |
| қоршаған ортаны қорғау саласындағы ғылыми зерттеулер мен әзірлемелер |
3 479 430 |
5 063 347 |
6 480 244 |
| табиғатты қорғау қызметінің басқа бағыттары |
64 798 639 |
216 404 371 |
48 835 609 |
| олардан: |
|
|
|
| жаңартылатын энергия көздері саласындағы қызмет |
46 647 977 |
202 382 310 |
27 800 870 |
| энергия үнемдеу технологиялары және энергия тиімділігін арттыру саласындағы қызмет |
8 177 847 |
940 167 |
4 277 185 |
Қоршаған ортаны қорғауға жұмсалған ағымдағы шығындар – кәсіпорындар мен ұйымдардың іс-шараларды жүргізуге, технологиялық процестер мен өндірістердің ағымдағы жұмысын қамтамасыз етуге, сонымен бірге ластаушы заттарды (өнімдерді) алдын алу, азайту, тазалау (қайта өңдеу) және/немесе жою мақсатында әзірленген және қызмет атқаратын машиналар мен құралдарды ұстау және пайдалануға беру бойынша шығыстары.
Әдіснамалық түсініктемелер
Қоршаған ортаны қорғауға арналған шығындар табиғат қорғау қызметінің түрлері бөлінісінде келтірілген, атмосфералық ауаны қорғауды және климаттың өзгеру проблемаларын, сарқынды суларды тазартуды, қалдықтармен жұмыс істеуді және т. б. қамтиды.
Табиғат қорғау қызметінің басқа түрлеріне жаңартылатын энергия көздері, энергия үнемдеу технологиялары және энергия тиімділігін арттыру саласындағы қызмет жатқызылған, сондай-ақ табиғат қорғау қызметінің басқа түрлерінде жіктелмеген табиғат қорғау қызметінің барлық түрлерін шоғырландырады.
Қатысты жарияланымдарға сілтемелер: