Қазақстан Республикасы Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігінің
Ұлттық статистика бюросы
Кәсіпорын статистикасы Жұмыс істеп тұрған ШОК субъектілерінің жалпы санында дара кәсіпкерлер үлесі 68,6%, шағын кәсіпкерліктегі заңды тұлғалар – 19,2%, шаруа немесе фермер қожалықтары – 12,1%, орта кәсіпкерліктегі заңды тұлғалар – 0,1%-ды құрады.
Ұйымдық-құқықтық нысандар бөлінісінде тіркелген субъектілердіңең көп санын дара кәсіпкерлер –1,4 млн. бірлікті, одан жұмыс істеп тұрғандар 1,4 млн. бірлікті құрайды.
Жұмыспен қамтылғандар санының ең көбі шағын кәсіпкерлікке – 1,4 млн. адам және дара кәсіпкерлерге – 1,8 млн. бірлік келеді.
Шағын кәсіпкерліктің өнім шығарылымы 22,4 трлн. теңгені құрады, бұл барлық ШОК субъектілерінің жалпы өнім шығарылымынан 49,3% ды құрайды.
| 2026 жылғы 1 шілдеге | 2025 жылғы 1 шілдеге | |
| Шағын және орта кәсіпкерліктегі тіркелген субъектілер, бірлік | 2 139 450 | 2 328 798 |
|
соның ішінде: шағын кәсіпкерліктің кәсіпорындары |
479 438 | 473 502 |
| орта кәсіпкерліктің кәсіпорындары | 3 033 | 3 057 |
| дара кәсіпкерлер | 1 410 932 | 1 589 357 |
| шаруа немесе фермер қожалықтары | 246 047 | 262 882 |
| Шағын және орта кәсіпкерліктегі жұмыс істеп тұрған субъектілер, бірлік | 1 974 899 | 2 125 003 |
|
соның ішінде: шағын кәсіпкерліктің кәсіпорындары |
379 092 | 362 675 |
| орта кәсіпкерліктің кәсіпорындары | 2 973 | 2 980 |
| дара кәсіпкерлер | 1 354 201 | 1 504 589 |
| шаруа немесе фермер қожалықтары | 238 633 | 254 759 |
| Шағын және орта кәсіпкерліктегі жұмыспен қамтылғандар саны, адам | 3 979 439 | 4 434 468 |
|
соның ішінде: шағын кәсіпкерліктің кәсіпорындары |
1 429 375 | 1 711 195 |
| орта кәсіпкерліктің кәсіпорындары | 449 444 | 433 809 |
| дара кәсіпкерлер | 1 791 151 | 1 959 860 |
| шаруа немесе фермер қожалықтары | 309 469 | 329 604 |
| Шағын және орта кәсіпкерліктегі өнім шығарылымы, млн. теңге | 45 433 972,5 | 42 452 022,4 |
|
соның ішінде: шағын кәсіпкерліктің кәсіпорындары |
22 414 052,2 | 24 465 712,5 |
| орта кәсіпкерліктің кәсіпорындары | 8 325 993,2 | 7 625 058,2 |
| дара кәсіпкерлер | 14 307 051,7 | 10 038 903,9 |
| шаруа немесе фермер қожалықтары | 386 875,4 | 322 347,8 |
Тіркелген ШОК субъектілерінің жалпы санында жұмыс істеп тұрғандардың үлесі 92,3% құрады, бұл өткен жылғы деңгейден 1,1 п.к. жоғары. Өңірлер бөлінісінде ең көп үлесі Түркістан (98,6%), Қызылорда (96,4%) және Жетісу (95,8%) облыстарында байқалады. Ең аз үлес Алматы қ. (87,5%) қаласында тіркелген.
| 2026 жылғы 1 шілдеге | 2025 жылғы 1 шілдеге | |||
| тіркелген ШОК субъектілерінің саны, бірлік | жұмыс істеп тұрған ШОК субъектілер саны, бірлік | тіркелген ШОК субъектілерінің саны, бірлік | жұмыс істеп тұрған ШОК субъектілер саны, бірлік | |
| Қазақстан Республикасы | 2 139 450 | 1 974 899 | 2 328 798 | 2 125 003 |
| Абай | 52 886 | 49 870 | 58 996 | 54 897 |
| Ақмола | 60 924 | 57 688 | 65 590 | 60 684 |
| Ақтөбе | 83 101 | 77 655 | 93 161 | 87 133 |
| Алматы | 149 522 | 134 458 | 159 501 | 149 985 |
| Атырау | 61 279 | 57 317 | 69 335 | 64 323 |
| Батыс Қазақстан | 57 321 | 53 682 | 63 590 | 58 593 |
| Жамбыл | 106 839 | 100 640 | 118 711 | 106 654 |
| Жетісу | 61 125 | 58 568 | 65 234 | 61 365 |
| Қарағанды | 102 831 | 94 501 | 111 895 | 99 181 |
| Қостанай | 62 878 | 59 376 | 71 715 | 67 949 |
| Қызылорда | 61 760 | 59 511 | 67 552 | 64 926 |
| Маңғыстау | 74 406 | 70 857 | 84 180 | 78 164 |
| Павлодар | 58 728 | 53 983 | 63 724 | 56 607 |
| Солтүстік Қазақстан | 35 852 | 32 793 | 39 048 | 35 906 |
| Түркістан | 202 245 | 199 417 | 217 337 | 212 697 |
| Ұлытау | 17 165 | 16 306 | 19 475 | 18 192 |
| Шығыс Қазақстан | 62 122 | 57 017 | 69 225 | 62 810 |
| Астана қаласы | 273 977 | 245 940 | 298 720 | 258 464 |
| Алматы қаласы | 414 064 | 362 345 | 441 476 | 387 327 |
| Шымкент қаласы | 140 425 | 132 975 | 150 333 | 139 146 |
| жалғасы | ||||
| 2026 жылғы 1 шілдеге | 2026 жылғы қаңтар - маусым | 2025 жылғы 1 шілдеге | 2025 жылғы қаңтар - маусым | |
| ШОК жұмыспен қамтылғандар саны, адам | ШОК субъектілерінің өнім шығарылымы, млн. теңге | ШОК жұмыспен қамтылғандар саны, адам | ШОК субъектілерінің өнім шығарылымы, млн. теңге | |
| Қазақстан Республикасы | 3 979 439 | 45 433 972,5 | 4 434 468 | 42 452 022,4 |
| Абай | 96 177 | 681 614,3 | 107 279 | 557 655,1 |
| Ақмола | 137 336 | 1 238 884,8 | 147 016 | 993 113,4 |
| Ақтөбе | 151 584 | 1 287 675,4 | 183 330 | 1 224 359,6 |
| Алматы | 239 377 | 2 454 478,5 | 272 665 | 2 131 703,4 |
| Атырау | 124 669 | 3 165 135,5 | 138 807 | 2 440 762,2 |
| Батыс Қазақстан | 117 936 | 1 509 322,8 | 122 171 | 1 337 616,4 |
| Жамбыл | 157 544 | 1 002 340,5 | 165 353 | 756 338,1 |
| Жетісу | 96 799 | 555 673,5 | 107 331 | 561 545,2 |
| Қарағанды | 232 884 | 2 514 915,4 | 236 227 | 1 952 683,9 |
| Қостанай | 148 219 | 1 301 964,4 | 167 613 | 1 100 370,1 |
| Қызылорда | 102 451 | 644 031,0 | 113 095 | 602 946,6 |
| Маңғыстау | 136 102 | 1 221 462,7 | 147 427 | 1 139 838,7 |
| Павлодар | 129 232 | 1 020 490,2 | 140 184 | 907 436,2 |
| Солтүстік Қазақстан | 102 990 | 784 068,1 | 106 756 | 664 356,5 |
| Түркістан | 275 240 | 1 845 839,7 | 296 210 | 1 346 394,8 |
| Ұлытау | 28 059 | 187 164,0 | 30 896 | 158 900,7 |
| Шығыс Қазақстан | 141 652 | 1 296 750,0 | 152 753 | 1 104 035,6 |
| Астана қаласы | 480 522 | 8 701 300,6 | 541 473 | 8 319 729,3 |
| Алматы қаласы | 854 458 | 11 903 535,7 | 1 007 445 | 13 143 492,9 |
| Шымкент қаласы | 226 208 | 2 117 325,5 | 250 437 | 2 008 745,4 |
ШОК саласына елдің жалпы жұмыс күшінің 40,4% тиесілі. Өңірлер бөлінісінде ең көп үлес Алматы және Астана қалаларында басым. Ең аз үлес Қызылорда облысында тіркелген.
2026 жылғы 1 шілдедегі тіркелген ШОК субъектілерінің саны 2139,5 мың бірлікті құрады және 2025 жылғы сәйкес күнімен (2328,8 мың бірлік) салыстырғанда 8,1%-ға азайды.
2026 жылғы 1 шілдедегі жұмыс істеп тұрған ШОК субъектілерінің саны 1974,9 мың бірлікті құрады және 2025 жылдың сәйкес күнімен (2125,0 мың бірлік) салыстырғанда 7,1%-ға азайды.
2026 жылғы 1 шілдедегі ШОК-та жұмыспен қамтылғандар саны 3979,4 мың адамды құрады, бұл 10,3%-ға азайды.
2026 жылғы қаңтар-маусымда ШОК субъектілерінің өнім шығарылымы 45434,0 млрд. теңгені құрады және 2025 жылғы қаңтар-маусыммен салыстырғанда 3,6%-ға азайды (ТБИ ескере отырып).
| Тіркелген ШОК субъектілерінің саны, бірлік | Жұмыс істеп тұрған ШОК субъектілерінің саны, бірлік | ШОК жұмыспен қамтылғандар саны, адам | ШОК субъектілерінің өнім шығарылымы, млн. теңге | |||||
| 2026 жылғы 1 шілдеге | 2025 жылғы 1 шілдеге | 2026 жылғы 1 шілдеге | 2025 жылғы 1 шілдеге | 2026 жылғы 1 шілдеге | 2025 жылғы 1 шілдеге | 2026 жылғы қаңтар-маусым | 2025 жылғы қаңтар- маусым | |
| Барлығы | 2 139 450 | 2 328 798 | 1 974 899 | 2 125 003 | 3 979 439 | 4 434 468 | 45 433 972,5 | 42 452 022,4 |
| Ауыл, орман және балық шаруашылығы | 272 968 | 297 936 | 263 119 | 284 619 | 413 345 | 456 727 | 2 137 604,2 | 1 611 990,1 |
| Өнеркәсіп | 122 321 | 131 695 | 112 238 | 119 097 | 422 403 | 454 311 | 9 012 773,7 | 7 137 921,6 |
| Тау-кен өндіру өнеркәсібі және карьерлерді қазу | 6 761 | 6 377 | 5 920 | 5 403 | 53 182 | 44 041 | 2 249 129,5 | 1 624 698,0 |
| Өңдеу өнеркәсібі | 108 675 | 118 477 | 100 208 | 107 767 | 337 951 | 372 746 | 6 228 289,7 | 4 985 519,6 |
| Электр энергиясымен, газбен, бумен, ыстық сумен және ауаны кондициялаумен жабдықтау | 2 204 | 2 345 | 1 926 | 2 014 | 10 794 | 13 756 | 376 584,2 | 374 728,6 |
| Сумен жабдықтау; қалдықтарды жинау, өңдеу және жою, ластануды жою бойынша қызмет | 4 681 | 4 496 | 4 184 | 3 913 | 20 476 | 23 768 | 158 770,3 | 152 975,4 |
| Құрылыс | 140 224 | 133 449 | 121 891 | 111 500 | 289 295 | 356 516 | 4 312 358,8 | 6 380 756,1 |
| Көтерме және бөлшек саудада сату; автомобильдерді және мотоциклдерді жөндеу | 782 495 | 818 670 | 718 146 | 739 854 | 1 214 615 | 1 330 766 | 14 107 989,4 | 12 514 209,5 |
| Көлік және жинақтау | 115 771 | 176 502 | 108 247 | 167 240 | 225 323 | 302 160 | 3 221 149,9 | 2 958 747,5 |
| Тұру және тамақтану бойынша қызмет көрсету | 61 081 | 59 390 | 56 882 | 54 240 | 165 440 | 167 664 | 1 184 820,1 | 1 081 735,8 |
| Ақпарат және байланыс | 40 516 | 37 547 | 36 329 | 33 072 | 88 409 | 96 636 | 1 499 195,0 | 1 363 462,7 |
| Қаржы және сақтандыру қызметі | 6 838 | 7 197 | 4 978 | 4 991 | 18 908 | 20 374 | 510 717,7 | 664 332,6 |
| Жылжымайтын мүлікпен операциялар | 98 875 | 115 459 | 94 546 | 109 419 | 177 473 | 201 137 | 1 848 377,7 | 1 839 226,0 |
| Кәсіби, ғылыми және техникалық қызмет | 67 655 | 66 112 | 60 036 | 57 410 | 147 219 | 157 279 | 1 753 743,4 | 1 842 890,2 |
| Әкімшілік және қосалқы қызмет көрсету саласындағы қызмет | 69 589 | 68 144 | 63 631 | 61 613 | 208 989 | 197 048 | 1 747 688,9 | 1 205 203,5 |
| Білім беру | 48 800 | 51 158 | 45 771 | 47 801 | 168 279 | 166 246 | 803 201,0 | 622 066,3 |
| Денсаулық сақтау және халыққа әлеуметтік қызмет көрсету | 20 547 | 21 320 | 19 159 | 19 851 | 99 915 | 96 231 | 627 644,8 | 586 918,3 |
| Өнер, ойын-сауық және демалыс | 22 702 | 21 668 | 20 901 | 19 466 | 41 301 | 42 640 | 741 326,1 | 737 056,0 |
| Көрсетілетін қызметтердің өзге де түрлерін ұсыну | 269 068 | 322 551 | 249 025 | 294 830 | 298 525 | 388 733 | 1 925 381,9 | 1 905 504,0 |
Субъектілер санының, жұмыспен қамтылғандар санының және өнім шығарылымының ең көпүлесі «Көтерме және бөлшек саудада сату; автомобильдерді және мотоциклдерді жөндеу» саласында басым.
Республика бойынша 2026 жылғы қаңтар-маусымда ресми статистикалық деректерге сәйкес ЖІӨ-де ШОК үлесі 40,4% құрады және 2025 жылғы қаңтар-маусыммен салыстырғанда 0,6 п.к. көбейді.
| 2026 жылғы қаңтар-маусым | 2025 жылғы қаңтар- маусым | |||
| ШОК ЖҚҚ, млн. тенге | ЖІӨ-дегі үлесі (ЖӨӨ), пайызбен | ШОК ЖҚҚ, млн. тенге | ЖІӨ-дегі үлесі (ЖӨӨ), пайызбен | |
| Қазақстан Республикасы | 28 772 222,0 | 40,4 | 24 404 364,2 | 39,8 |
| Абай | 311 688,2 | 17,5 | 243 692,4 | 18,0 |
| Ақмола | 703 632,0 | 32,1 | 551 265,1 | 30,8 |
| Ақтөбе | 789 840,3 | 28,1 | 686 133,6 | 27,6 |
| Алматы | 1 631 159,0 | 49,8 | 1 329 466,2 | 45,1 |
| Атырау | 1 935 324,3 | 23,3 | 1 585 572,0 | 21,2 |
| БатысҚазақстан | 927 374,0 | 37,1 | 810 604,9 | 36,7 |
| Жамбыл | 436 148,5 | 26,2 | 348 181,0 | 22,5 |
| Жетісу | 315 410,8 | 28,8 | 282 028,5 | 29,5 |
| Қарағанды | 861 444,2 | 19,8 | 683 085,0 | 18,7 |
| Қостанай | 715 456,6 | 31,0 | 567 668,2 | 28,2 |
| Қызылорда | 331 194,7 | 22,1 | 279 973,2 | 20,1 |
| Маңғыстау | 846 318,8 | 29,3 | 770 732,1 | 31,2 |
| Павлодар | 581 812,6 | 20,0 | 470 101,7 | 21,9 |
| СолтүстікҚазақстан | 429 050,3 | 33,9 | 333 568,6 | 31,6 |
| Түркістан | 764 941,0 | 32,5 | 594 636,7 | 28,9 |
| Ұлытау | 80 188,6 | 6,6 | 70 105,9 | 6,9 |
| ШығысҚазақстан | 708 741,7 | 27,3 | 579 135,6 | 26,2 |
| Астанақаласы | 6 256 540,2 | 70,1 | 4 913 799,1 | 72,3 |
| Алматы қаласы | 8 485 424,1 | 58,8 | 8 015 738,8 | 59,2 |
| Шымкент қаласы | 1 660 532,2 | 57,6 | 1 288 875,9 | 57,6 |
Субъектілердің санаттарына бөлінісінде шағын кәсіпкерліктің үлесі 33,3%-ды және орта кәсіпкерліктің үлесі 7,1%-ды құрайды.
Дара кәсіпкерлік Қазақстан Республикасы азаматтарының, қандастардың таза табыс алуға бағытталған, жеке тұлғалардың меншігіне негізделген және жеке тұлғалардың атынан, олардың тәуекелі мен мүліктік жауапкершілігі үшін жүзеге асырылатын дербес, бастамашыл қызметі болып табылады.
Жеке кәсіпкерлікті жүзеге асыру ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлерді ауыл шаруашылығы өнімін өндіру үшін пайдаланумен, сондай-ақ осы өнімді қайта өңдеумен және өткізумен тығыз байланысты адамдардың еңбек бірлестігі шаруа немесе фермер қожалығы деп танылады.
Экономикалық қызмет түрі-жабдық, жұмыс күші, өндірістік процестер, ақпараттық желілер мен өнімдер біріктіріліп, біртекті өнімдердің (тауарлардың, қызметтердің) құрылуына әкелетін қызмет. Экономикалық қызмет түрі шығындармен, өндіріс процесімен және өндірілген өніммен сипатталады. Әрбір тіркелген шағын кәсіпкерлік субъектісіне қосылған құнның ең көп өсуін қамтамасыз ететін, яғни негізгі болып табылатын экономикалық қызмет түрі беріледі.
Өнім шығару - барлық шығарылған өнім мен көрсетілген қызметтердің өндірушінің бағасымен көрсетілетін құны.
Шағын және орта кәсіпкерлік субъектілеріне қызметі Қазақстан Республикасының Кәсіпкерлік Кодексімен регламенттелетін заңды тұлғалар, дара кәсіпкерлер және шаруа немесе фермер қожалықтары жатады.
Шағын кәсіпкерлік субъектілеріне заңды тұлға құрмаған дара кәсіпкерлер және жұмыскерлерінің жылдық орташа саны жүз адамнан аспайтын және жылдық орташа табысы республикалық бюджет туралы заңда белгіленген және тиісті қаржы жылының 1 қаңтарына қолданыста болатын айлық есептік көрсеткіштің үш жүз мың еселенген мөлшерінен аспайтын кәсіпкерлікті жүзеге асыратын заңды тұлғалар жатады.
Орта кәсіпкерлік субъектілеріне шағын және ірі кәсіпкерлік субъектілеріне жатпайтын, кәсіпкерлікті жүзеге асыратын дара кәсіпкерлер мен заңды тұлғалар жатады.
